Management Training

Zelfoverschatting

23 november 2017 Ze wilden samen 35 uur spreektijd in de Tweede Kamer, om zo te voorkomen dat de wet-Hillen wordt afgeschaft: Martin van Rooijen van 50Plus en Edgar Mulder van de PVV bliezen het ‘filibusteren’ nieuw leven in. Hun extreem lange redevoeringen zouden de afschaffing van de wet moeten vertragen. Ooit had een senator in de Verenigde Staten het in zijn eentje meer dan 24 uur volgehouden met een spreekbeurt over burgerrechten. Dan zouden zij het met zijn tweeën toch zeker 35 uur moeten volhouden.

Maar het liep anders. Al na vierenhalf uur gaf de 75-jarige politicus het op. Van Rooijen, gepokt en gemazeld in de politiek - hij was staatssecretaris in het kabinet-Den Uyl in de jaren zeventig - was na het eindeloos herinneringen ophalen en brieven voorlezen wel uitgepraat.

Na nog eens twee uur werd Mulder gestopt door ingrijpen van de Kamer, die vond dat de PVV’er te weinig inhoudelijk op de zaak inging - Mulder begon bij de oude Grieken. Het leek meer een theater dan een serieus debat, vond een Kamerlid. Overigens wisten de twee heel goed dat ze zich aan het onderwerp moesten houden en niet in herhaling mochten vallen.

Mij lijkt het vooral zelfoverschatting. Het is een oermenselijke eigenschap en iedereen bezit haar in meer of mindere mate. Ze is nog handig ook, want wie zichzelf een beetje overschat, krijgt zelfvertrouwen en onderneemt tenminste iets. De meeste autorijders vinden zichzelf beter dan een gemiddelde chauffeur, en de meeste managers vinden zichzelf een betere manager dan een gemiddelde.

Ook Van Rooijen en Mulder moeten zichzelf een betere politicus vinden dan een gemiddelde politicus. Vooraf blaakte Van Rooijen in elk geval nog van zelfvertrouwen: ‘Hier past een inhoudelijk, lang en breed verhaal bij over de onbetrouwbare overheid. En over de kloof tussen burger en politiek die door dit plan bepaald niet kleiner wordt. Dat ga ik vertellen’, zei hij tegen de Volkskrant. Vooraf goed eten en op tijd naar bed, en dan zou hij dit varkentje wel even wassen.

Op de valreep spotte ik nog een opvallend denkpatroon. Toen het hem niet gelukt was zijn afgesproken spreektijd vol te kletsen, zei Van Rooijen tegen de NOS dat dit ook niet erg was. Zijn boodschap was met 4, 5 uur ook wel overgekomen, daar had hij geen 15 uur voor nodig. Waar kennen we dit ook weer van?  Juist: cognitieve dissonantie-reductie. Als er spanning zit tussen je gedrag (ophouden met filibusteren) en je overtuiging (filibusteren is nodig), dan verander je gewoon je opvatting (filibusteren is niet nodig.) En voilà: de spanning is opgelost.

 

 

Media Training